Control Flow (Luồng Điều Khiển)

Control flow (luồng điều khiển) là cách JavaScript quyết định chạy lệnh nào, khi nào, và bao lâu. Mặc định, code chạy từ trên xuống dưới (tuần tự), nhưng các cấu trúc điều khiển cho phép bạn thay đổi luồng đó.

Nội dung

Conditional Statements if...else, switch...case, toán tử 3 ngôi — rẽ nhánh theo điều kiện

Exception Handling throw, try/catch/finally, Error objects — xử lý ngoại lệ

Tổng quan các khối điều khiển

Quyết định nhánh nào sẽ chạy dựa trên điều kiện:

Cấu trúc	Mô tả	Khi nào dùng
`if / else`	Rẽ nhánh theo boolean (truthy/falsy)	Điều kiện phức tạp, ít case
`switch`	Chọn nhánh theo giá trị (`===`)	Nhiều case rời rạc cùng 1 biến
`? :`	Toán tử 3 ngôi — biểu thức	Gán giá trị theo điều kiện đơn giản
`&& \|\| ??`	Short-circuit evaluation	Guard clauses, fallback

Thực hiện lặp đi lặp lại cho đến khi điều kiện dừng:

Cấu trúc	Mô tả
`for`	Biết số lần lặp
`while`	Chỉ biết điều kiện dừng
`do...while`	Chạy ít nhất 1 lần
`for...of`	Duyệt giá trị iterable
`for...in`	Duyệt key của object
`break / continue`	Điều khiển vòng lặp

Quản lý tình huống bất thường khi chạy:

Cấu trúc	Mô tả
`throw`	Ném lỗi, dừng luồng bình thường
`try / catch`	Bắt và xử lý lỗi
`finally`	Luôn chạy sau cùng (dọn dẹp)
`Error` objects	Lỗi dựng sẵn & tuỳ biến

Sơ đồ luồng điều khiển

Code chạy tuần tự (trên → dưới)
       │
       ├─ Rẽ nhánh? ──→ if/else, switch, ? :
       │
       ├─ Lặp? ───────→ for, while, do...while
       │
       ├─ Lỗi? ───────→ throw → catch → finally
       │
       └─ Tiếp tục tuần tự...

Ví dụ nhanh

const score = 84;

if (score >= 90) {
  console.log("A");
} else if (score >= 80) {
  console.log("B");      // ← chạy
} else {
  console.log("C or below");
}

const role = "admin";

switch (role) {
  case "admin":
    console.log("Full access"); // ← chạy
    break;
  case "editor":
    console.log("Edit access");
    break;
  default:
    console.log("Read only");
}

try {
  const data = JSON.parse('invalid json');
} catch (e) {
  console.error("Lỗi:", e.message); // ← bắt lỗi
} finally {
  console.log("Luôn chạy");
}

Pattern nâng cao

Guard Clause

Return sớm để tránh lồng if quá sâu:

function process(user) {
  if (!user) return;
  if (!user.active) return;
  // logic chính ở đây...
}

Object Lookup

Thay switch bằng object cho gọn:

const actions = {
  admin: () => "Full access",
  editor: () => "Edit access",
};
const result = (actions[role] ?? (() => "Read only"))();